997 yanıt, 5 model, 191 marka: Türkiye abiye ve davet giyim pazarının ilk yapay zekâ görünürlük fotoğrafı

Dikey (sektör): Abiye ve davet giyim - Türkiye
Yöntem: 997 yanıt içeren tek seferlik/anlık bir çalışma, beş büyük dil modeli (GPT-4o-mini, Gemini, Claude, Perplexity, Grok), her biri 40 Türkçe soruyla beşer kez sorgulandı
Toplama tarihi: 4 Temmuz 2026

Anahtar terimler: yapay zekâ görünürlüğü, Yapay Zekâ Görünürlük Puanı, abiye markaları, davet giyim markaları, davet elbisesi, gece elbisesi, mezuniyet elbisesi, tesettür abiye, yerli abiye markaları, LLM marka önerileri, ChatGPT/Gemini/Claude/Perplexity/Grok marka önerisi, Üretken Motor Optimizasyonu (GEO).

Bu rapor, tüketicilerin Türkiye’de abiye, gece elbisesi ve davet giyim için yapay zekâ asistanlarına sorabileceği gerçek Türkçe soruları yeniden üretir ve beş büyük dil modelinin her markayı ne sıklıkla, hangi sırayla ve kaç model genelinde andığını ölçer. Aynı soru seti köken kısıtlı ve köken kısıtsız biçimde okunabildiğinden, markalar üç kesitte sıralanır: ana, yerli ve global. Bu kesitler 2. Bölümde tanımlanır. Bu, tek seferlik/anlık bir çalışmadır ve 10. Bölümdeki kısıtlar çerçevesinde okunmalıdır.

Bu rapor nasıl okunmalı - görünürlük kalite demek değildir

Bu rapor tek bir şeyi ölçer: Türkiye’de abiye ve davet giyim hakkında soru sorulduğunda bir markanın ne sıklıkta, ne kadar öne çıkarak ve kaç yapay zekâ asistanı genelinde anıldığını. Yüksek bir puan, bu sistemlerin şu anda o marka hakkında erişilebilir bilgiye sahip olduğunu ve markayı kolayca öne çıkardığını gösterir; markanın daha iyi, daha şık, daha ucuz ya da daha kaliteli olduğu anlamına gelmez. Düşük bir puan ya da sıfır, markanın şu anda bu sistemler için daha az görünür olduğunu gösterir; markanın daha kötü olduğu anlamına gelmez. Yapay zekâ görünürlüğü; bilginin erişilebilirliğini ve keşfedilebilirliğini yansıtır; ürün kalitesini, kalıp uyumunu, fiyatı veya güvenilirliği değil. Okurlar ve alışveriş yapanlar, bir yapay zekâ önerisini ya da bu raporu bir markanın “iyi” veya “kötü” olduğuna dair hüküm olarak okumamalıdır. Bu çalışma hiçbir önerinin doğruluğunu, kalitesini veya duygusal tonunu (sentiment) ölçmez.

1. Genel Özet

Tek cümlelik çıkarım: Türkiye abiye ve davet giyim pazarında yapay zekâ görünürlüğü pazaryerleri tarafından başlatılıyor - Trendyol ilk sırada, Sefamerve üst sıralarda - ve Carmen en görünür bağımsız marka olarak öne çıkıyor; genel raf ağırlıklı olarak yerli markalardan oluşurken yabancı markalar dar bir premium gelinlik/couture nişinde beliriyor.

• Trendyol lider; Carmen en görünür bağımsız marka. Trendyol, ana sıralama tablosunun zirvesinde 91,9 puanla yer alıyor ve beş model genelindeki tüm yanıtların %47,7’sinde görünüyor. Carmen (73,4) ikinci sırada ve en yüksek puanlı bağımsız marka; aradaki fark 18,5 puan. Sefamerve (64,3), adL (63,9) ve AlfaBeta (62,5) ilk beşi tamamlıyor.
• Ana sıralamaya 33 marka girdi. Takip edilen 191 markadan 33’ü, 40 sorunun tamamında %5’lik bahsedilme eşiğini geçti: 31 yerli ve yalnızca 2 yabancı marka (Pronovias #14 ve Zara #28). Barajı geçen 33 markanın ortalama puanı 52,5.
• Manşet rafı pazaryeri/perakendeci ağırlıklı. Barajı geçen 33 varlığın beşi pazaryeri veya perakendeci: Trendyol, Sefamerve, Modanisa, Hepsiburada ve Boyner. Bunlar çıkarıldığında yalnızca marka görünümünde ilk üç Carmen, adL ve AlfaBeta. Asistanlar önce büyük pazaryerlerine, ardından Türk abiye/davet giyim uzmanlarından oluşan kümeye yöneliyor.
• Bu, seride şimdiye kadar ölçülen en yerli ağırlıklı pazarlardan biri. 20 köken kısıtı olmayan/global soruda bahsedilmeler %82,4 yerli / %17,6 yabancı olarak bölünüyor. Yabancı isimler daha çok premium gelinlik/couture çevresinde yoğunlaşıyor: Pronovias, Chanel, Elie Saab, Valentino; ayrıca Zara ve Forever New gibi birkaç hızlı moda/perakende ismi görünüyor.
• Modellerin genişliği farklı, liderlik tutarlı. Grok yanıt başına yaklaşık 9,9 marka listeliyor; GPT-4o-mini (3,7) ve Claude Haiku (4,1) daha seçici. Buna rağmen Trendyol beş modelin tamamında en çok anılan marka.
• Web araması neredeyse tüm yanıtlarda kullanıldı. Yanıtların %97,7’si web temelliydi; beş modelin dördü yanıtların yaklaşık tamamında arama yaptı ve yalnızca Gemini bunun altında kaldı (%88,8). Bu nedenle bu baskıda web araması / yerleşik bilgi karşılaştırması verilmedi; bkz. 5. Bölüm.
• Kaynakların ağırlığı markaların kendi kanallarında. Gösterilen kaynakların %65,5’i markaların kendi web sitelerinden oluşuyor. En çok gösterilen tekil alan adı trendyol.com (yanıtların %58,5’i), onu carmen.com.tr, alfa-beta.com.tr ve adl.com.tr gibi marka siteleri izliyor.

Neden önemli? Alışveriş yapanlar keşif sürecinin bir bölümünü arama motorları ve pazaryerlerinden yapay zekâ asistanlarına kaydırıyor. Bir abiye ya da davet giyim markasının bu asistanların yanıtlarında görünüp görünmemesi, başlı başına yeni bir keşif kanalına dönüşüyor. Bu rapor, Türkiye abiye ve davet giyim sektörü için bu yeni “görünürlük rafının” ilk anlık görüntüsünü (referans/başlangıç) yakalıyor. Bir hatırlatma: rakamlar görünürlüğü ve bilginin erişilebilirliğini anlatır; hangi markaların en iyi olduğunu değil.

2. Yöntem

Tek cümlelik çıkarım: Beş büyük dil modeline 40 Türkçe soru beşer kez, sistem komutu olmadan sorularak 997 kullanılabilir yanıt üretildi; markalar otomatik çıkarım ve insan doğrulamasıyla belirlendi ve ana, yerli ve global kesitlerde üç bileşenli (45/30/25) puanla sıralandı.

2.1 Kapsam ve modeller

Çalışma, beş büyük dil modelini özdeş sorularla doğrudan API üzerinden sorguladı. Tüm modellere yalnızca kullanıcı sorusu verildi; sistem komutu kullanılmadı, sıcaklık (temperature) elle ayarlanmadı (sağlayıcı varsayılanı) ve bölge/yerel ayar parametresi tanımlanmadı. Sorular Türkçe olduğundan, modeller Türk pazarını yalnızca soru dilinden hareketle çıkarımlıyor.

Ölçek: 40 soru × 5 tekrar × 5 model = 1.000 yanıt; 3 yanıt hariç tutuldu (boş Gemini üretimleri) ve geriye 997 kullanılabilir yanıt kaldı. Tek tur, 4 Temmuz 2026. 40 soru herhangi bir ürün alt kategorisi taşımadığı için kırılım üç davranışsal tür üzerinden okunur: keşif, özellik ve kullanım senaryosu (14 / 13 / 13). Nihai marka sözlüğü: 191 marka (158 yerli, 33 yabancı).

Üç pazar kesiti. Bu dikey iki ayrı pazar olarak değil, aynı soru setinin üç kesiti olarak okunur:

2.2 Web araması yapılandırması

Web araması beş modelin tamamına etkin bir araç olarak sunuldu; her model bunu kullanıp kullanmayacağına kendisi karar verdi (Perplexity’nin Sonar’ı tasarım gereği arama temellidir). Bir yanıtın web aramasına mı yoksa modelin kendi yerleşik bilgisine mi dayandığı, sağlayıcının herhangi bir alıntı/kaynak döndürüp döndürmediğine bakılarak çıkarsandı. Bu, makul bir yaklaşık göstergedir; modelin iç işleyişine dair doğrudan kanıt değildir. Bu turda yanıtların %97,7’si temellendirilmişti (bkz. 5. Bölüm).

2.3 Sorular

40 soru, tüketicilerin abiye, gece elbisesi ve davet giyim hakkında bir asistana yöneltebileceği gerçek Türkçe sorguları yeniden üretir: genel keşif (“abiye elbise önerisi”), belirli özellikler (kumaş, kalıp, büyük beden, astar/terletmeme) ve kullanım senaryoları (düğün, kına, mezuniyet, nikâh, söz yemeği). Sorular üç davranışsal türe dengeli biçimde dağıtıldı ve köken kapsamına göre eşit bölündü.

40 sorunun 20’si “yerli” (açıkça Türk/yerli markaları soruyor) ve 20’si “global” (köken kısıtı yok). 7. Bölümdeki yerli-yabancı karşılaştırması yalnızca 20 global soruya dayanır; çünkü yerli sorular, tasarım gereği yabancı markaları ortaya çıkaramaz.

2.4 Marka çıkarımı ve doğrulaması

Markalar iki aşamada çıkarıldı. (1) Otomatik çıkarım: öne çıkan marka adları ve atıf alan adları toplandı; yazım/format varyantları tek bir kanonik ada birleştirildi (büyük/küçük harf, aksan, boşluk ve alan adı uzantısı farklarına duyarlı). (2) İnsan doğrulaması: aday liste elle incelendi; gerçek markalar onaylandı, marka olmayan ifadeler (kategori kelimeleri, genel ifadeler, kumaş türleri, yer adları) elendi, alternatif adlar birleştirildi ve her marka yerli/yabancı olarak etiketlendi. Nihai sözlük: 191 marka. Çalışma kapsamı gereği pazaryerleri ve perakendeciler (Trendyol, Hepsiburada, Modanisa, Sefamerve, Boyner) birer marka olarak korundu; çünkü alışveriş yapanlar rafı bu şekilde görüyor. Yalnızca marka görünümü §3.2’de ayrıca verilir. Koton, LCW ve Roman gibi kendi etiketi ve mağaza ağı olan hızlı moda/perakende isimleri marka olarak ele alınır.

Köken kuralı. Bir marka Türkiye’de kurulduysa ve merkezi Türkiye’deyse yerli; aksi hâlde yabancıdır. Türkiye’de yaygın satılan yabancı kökenli markalar (ör. Zara, Mango, Pronovias, Elie Saab) yabancı olarak etiketlenir.

Tanımlar.

• Bahsedilme: doğrulanmış bir marka (ya da takma adı) yanıt metninde görünür; yanıt başına bir kez sayılır (var/yok), frekans sayılmaz. Eşleşme sözcük sınırına duyarlı, büyük/küçük harf ve aksan farkından bağımsızdır; daha kısa bir adın uzun bir adın içinde yanlış sayılmaması için en uzun takma ad önce eşleştirilir.
• Konum (MRR): markanın her yanıtta ilk göründüğü sıranın karşılıklı değerinin ortalaması; yalnızca markanın göründüğü yanıtlar üzerinden hesaplanır (birinci = 1,0; ikinci = 0,5; …).
• Kapsam: o kesitte markayı anan model sayısı (5 model içinden 0-5).

2.5 Yapay Zekâ Görünürlük Puanı (0-100)

Puan = 0,45 × Bahsedilme + 0,30 × Konum + 0,25 × Kapsam

Her bileşen, ilgili kesitte barajı geçen lider marka = 100 olacak şekilde ölçeklenir ve ardından ağırlıklarla birleştirilir. Baraj (≥%5 kuralı): yalnızca o kesitin yanıtlarının en az %5’inde anılan markalar sıralanır (ana 33, yerli 33, global 32). Bu eşik, az sayıda yanıtta ilk sırada görünen nadir markaların konum bileşeniyle orantısız biçimde yükselmesi riskini azaltır. 191 markanın tamamına ait filtrelenmemiş ölçümler 11. Bölümdedir.

2.6 Tarafsızlık ve kendini hariç tutma

Bu, belirli bir odak markası olmayan, pazar geneline yönelik tarafsız bir çalışmadır. Olası çıkar çatışmasını önlemek için Herm.io’nun kendi alan adlarına yapılan tüm atıflar, analizden önce kaynak verisinden çıkarıldı; böylece şirketin kendi içeriği en çok gösterilen alan adları arasında yer almaz ve herhangi bir rakamı etkilemez.

3. Genel Görünürlük Sıralama Tabloları

Tek cümlelik çıkarım: Pazaryerleri her kesitte önde; kesitler arasındaki fark onların arkasında ne olduğunda ortaya çıkıyor - yerli raf tamamen Türk markalarına yakın, global raf ise yabancı markaların yalnızca sınırlı biçimde rekabet ettiği bir yapı gösteriyor.

Hatırlatma: Bu tablolar ürün kalitesini, kalıp uyumunu, fiyatı ya da güvenilirliği değil, görünürlüğü sıralar.

3.1 Ana sıralama tablosu - barajı geçen 33 marka

Barajı geçen 33 markanın ortalama puanı: 52,5.

Yorum. Trendyol, bahsedilme ve kapsam bileşenlerinde en üst seviyeye ulaşıyor ve 91,9 puanla tablonun zirvesinde yer alıyor; yanıtların %47,7’sinde görünüyor. Carmen (73,4) ikinci sırada ve en görünür bağımsız marka; güçlü, geniş kapsamlı bahsedilmelerle (%33,0) öne çıkıyor. Sonrasında hacimden çok konum ile yükselen iki örnek var: Sefamerve (#3, 64,3) yalnızca yanıtların %13,0’ünde geçmesine rağmen anıldığında çok erken çıkıyor (MRR 0,61); VznModa (#6, 61,7) ise yalnızca %7,1 bahsedilme oranıyla barajı geçiyor ama kesitteki en yüksek konum bileşenine sahip (MRR 0,67). Bu tür sıralar temkinli okunmalıdır (bkz. 10. Bölüm). Barajı geçen 33 markanın 31’i beş modelin tamamınca görülüyor; tablonun tamamında yalnızca iki yabancı isim var: Pronovias (#14) ve Zara (#28).

3.2 Yalnızca marka görünümü (pazaryerleri çıkarılmış)

Yukarıdaki tabloda beş marka pazaryeri veya perakendeci niteliğinde: Trendyol, Sefamerve, Modanisa, Hepsiburada ve Boyner. Bunlar manşet sıralamada korunur; çünkü alışveriş yapanların yapay zekâ yanıtlarında karşılaştığı raf böyle oluşur. Ancak çıkarıldıklarında saf marka-markaya görünüm şöyle olur:

Yalnızca-marka zirvesi Carmen, adL, AlfaBeta, VznModa ve Koton ile başlıyor. İlk onda yalnızca bir yabancı marka var: Pronovias (#10). Bu görünüm, pazarın genel rafının pazaryerleriyle açıldığını; ancak bağımsız Türk abiye/davet giyim markalarının da görünürlükte güçlü bir ikinci katman oluşturduğunu gösteriyor.

3.3 Yerli sıralama tablosu - barajı geçen 33 marka (yalnızca Türk/yerli soruları)

20 açıkça Türk/yerli markaları soran soru izole edildiğinde görünürlük sıralaması doğal olarak daha da yerli hâle geliyor ve 33 marka barajı geçiyor.

Yerli kesitte barajı geçen 33 marka var.

Yorum. Trendyol (85,2) ve Carmen (82,4) yerli kesitin de ilk ikisi. AlfaBeta (71,8) üçüncü sıraya yükseliyor; Sefamerve (69,5) ve adL (64,6) ilk beşi tamamlıyor. Yerli sorular, özellikle abiye/davet uzmanlarını ve tesettür abiye oyuncularını yukarı taşıyor: Sefamerve, Modanisa, VznModa, Eser Giyim, Iconas Line, ModaSelvim ve Yeşim Gelinlik gibi isimler bu kesitte görünürlük rafında belirginleşiyor. Yerli kesit, global kesite kıyasla yabancı isimleri doğal olarak dışarıda bırakır; bu yüzden yerli-yabancı karşılaştırması 7. Bölümde yalnızca global sorular üzerinden yapılır.

4. Modeller Arasındaki Farklar

Tek cümlelik çıkarım: Modeller hangi markaları öne çıkardıkları konusunda şaşırtıcı biçimde tutarlı - Trendyol her modelde lider - ancak yanıt başına kaç marka verdikleri ciddi biçimde değişiyor.

4.1 Model bazında davranış özeti

Web araması neredeyse evrenseldi: beş modelin dördü neredeyse her yanıtta arama yaptı; Gemini’de oran %88,8. En net fark genişlikte ortaya çıkıyor: Grok yanıt başına yaklaşık 9,9 marka listeliyor ve Perplexity en uzun kuyruğa ulaşıyor (154 farklı marka). Buna karşılık GPT-4o-mini (3,7) ve Claude Haiku (4,1) daha seçici bir marka seti veriyor. Gemini (6,4) ortada konumlanıyor. Bu farklı yanıtlama stillerine rağmen Trendyol her modelde en çok anılan marka.

4.2 Her modelin en çok andığı markalar

Aşağıdaki tablolar, her modelin yaklaşık 200 yanıtında en çok andığı beş varlığı gösterir (oran = o modelin yanıtlarının yüzde kaçında marka geçtiği). Trendyol beş modelin tamamında ilk sırada; Carmen ise en tutarlı ikinci isimdir.

Pratik okuma: hangi varlığın lider olduğu alışılmadık ölçüde tutarlı - Trendyol birinci, Carmen yakın takipte - fakat bir yanıtta kaç marka yer aldığı modele çok bağlı. Grok’ta Trendyol yanıtların %96’sında görünüyor ve kuyruk uzun; daha seçici GPT-4o-mini ve Claude Haiku’da uzun kuyruk markaların anılma ihtimali belirgin biçimde daha düşük.

5. Web Araması mı, Yerleşik Bilgi mi: Bu Baskıda Ayrım Neden Atlanıyor

Tek cümlelik çıkarım: Bu turdaki yanıtların neredeyse tamamı web araması kullandığı için anlamlı bir “yalnızca yerleşik bilgi” segmenti yok; bu durumun kendisi de bir bulgu.

Herm.io’nun bazı önceki baskılarında web temelli yanıtlar ile modelin yerleşik bilgisine dayanan yanıtlar ayrı ayrı incelendi ve farklı liderler görüldü. Bu turda böyle bir ayrım yok. 997 yanıtın yaklaşık %97,7’si en az bir kaynak ya da arama sonucu döndürdü; “yerleşik bilgi” segmenti yalnızca küçük bir yanıt kümesinden oluşuyor ve karşılaştırma yapmak için fazla dar. Beş modelin dördü (GPT-4o-mini, Claude Haiku, Perplexity, Grok) yanıtların %99,5-100’ünde arama yaptı; yalnızca Gemini %88,8 ile bunun altında kaldı.

Neredeyse tüm sorgular web araması kullandığı için ayrı bir web araması / yerleşik bilgi bölümü yaklaşık 974 temellendirilmiş yanıtı yaklaşık 23 temellendirilmemiş yanıtla karşılaştıracaktı; bu anlamlı bir kontrast üretmezdi. Bu nedenle bu baskıda bilerek atlandı. Ana çıkarım şu: Türkçe abiye ve davet giyim sorularında bu asistanlar neredeyse her seferinde canlı web içeriğine yöneliyor. Bu da güncel ve iyi yapılandırılmış bir web varlığının burada görünürlükle özellikle yakından ilişkili olduğunu gösteriyor (bkz. 8. Bölüm). Her baskıda temellendirme oranı ölçülmeye devam edecek; yerleşik bilgi segmenti büyürse bu karşılaştırma geri dönecek.

6. Soru Tipi Sahipliği

Tek cümlelik çıkarım: Trendyol üç soru tipinin tamamında lider; ancak takipçiler değişiyor - adL açık uçlu keşif sorularında güçlenirken Hepsiburada ihtiyaç/senaryo odaklı sorularda yukarı çıkıyor.

40 soru herhangi bir ürün alt kategorisi taşımadığı için sahiplik üç davranışsal tip üzerinden okunur: keşif (genel “en iyi / öneri” soruları), özellik (belirli nitelikler - büyük beden, kumaş, kalıp, astar, terletmeme vb.) ve kullanım senaryosu (düğün, kına, mezuniyet, nikâh, söz yemeği gibi bağlamlar). Aşağıdaki tablo her tipte en görünür markaları gösterir (oran = ilgili soru tipinin yanıtları içindeki pay).

Yorum. Trendyol üç tipin tamamında lider; en yüksek oranı, kullanıcının belirli bir davet veya etkinlik senaryosu tarif ettiği kullanım senaryosu sorularında alıyor (%52,6). Bu sorularda asistanlar pazaryerinin listeleme genişliğine yaslanıyor. Takipçiler soru tipine göre değişiyor: adL, açık uçlu “marka öner” tarzı keşif sorularında çok güçlü (%41,8; Trendyol’dan sonra ikinci), Hepsiburada ise kullanım senaryosu sorularında üçüncü sıraya çıkıyor (%22,5). Carmen, üç tipin tamamında ikinci veya üçüncü sırada yer alarak en istikrarlı pazaryeri dışı isim oluyor.

7. Global Pazar: Yerli ve Yabancı

Tek cümlelik çıkarım: Köken kısıtı olmayan sorularda bahsedilmelerin %82,4’ü yerli markalara, yalnızca %17,6’sı yabancı markalara gidiyor - Herm.io’nun ölçtüğü en yerli ağırlıklı dağılımlardan biri; yabancı markalar daha çok premium gelinlik/couture nişinde görünüyor.

Bu bölüm yalnızca köken kısıtı olmayan 20 global soruya dayanır (500 yanıt); yerli ve yabancı markaları adil biçimde karşılaştırmanın tek zemini budur.

7.1 Köken payı

Buradaki yerli üstünlük sınırlı değil, belirgin: 2.370 yerli bahsedilmeye karşı 506 yabancı bahsedilme. Genişlik de aynı tabloyu gösteriyor: global pazarda 117 farklı yerli marka görünürken yabancı marka sayısı 31. Yerli ve yabancı markaların köken kısıtı olmayan rafı daha dengeli paylaştığı dikeylerden farklı olarak, Türkiye abiye ve davet giyim soruları - soru kökeni özellikle davet etmese bile - neredeyse tamamen yerli isimlerle yanıtlanıyor.

7.2 Global pazar ilk 15 marka (her köken)

7.3 Örüntü: Yerli markalar rafı sahipleniyor, yabancı premium nişte kalıyor

Tek tek sıralama, toplam dağılımın arkasındaki yapıyı gösteriyor. Global pazarın ilk üçü yerli: Trendyol, Carmen, adL. İlk yabancı isim Pronovias (#5); gelinlik/couture alanında konumlanan bir marka. Diğer yabancı baraj geçenler de benzer bir hikâye anlatıyor: Chanel (#8) - nadir anılıyor ama çok erken konumlandığı için temkinli okunmalı - Elie Saab ve Valentino gibi lüks/couture isimler; buna ek olarak Zara ve Forever New gibi iki hızlı moda/perakende istisnası. Yani kullanıcı köken kısıtı olmayan bir abiye/davet giyim sorusu sorduğunda yanıt yerli markalarla başlıyor; yabancı isimler ise genellikle üst segment gelinlik veya tasarım elbise bağlamında ekleniyor. Bu nişin genişleyip genişlemeyeceği, üç aylık takip ölçümlerinin yakalayabileceği temel hareketlerden biri.

8. Keşif Ekosistemi: Yapay Zekâ Markaları Nereden Tanıyor

Tek cümlelik çıkarım: Yapay zekânın bu pazara ilişkin algısı öncelikle markaların kendi web sitelerine (gösterilen kaynakların %65,5’i) ve bunların üzerinde en çok gösterilen pazaryeri trendyol.com’a dayanıyor; editöryel veya yorum içerikleri çok daha küçük paya sahip.

Bir asistan web aramasıyla yanıt verdiğinde, o anda erişebildiği içerikten yararlanır. Modellerin döndürdüğü kaynak adresleri toplandı, alan adına indirildi ve her bir alan adının kaç farklı yanıtta gösterildiğine göre sıralandı; bu da sistemlerin abiye ve davet giyim markaları hakkında nereden okuduğunu gösteren bir harita oluşturdu.

8.1 En çok gösterilen 9 alan adı

En çok gösterilen tekil alan adı pazaryeri trendyol.com (yanıtların %58,5’ince gösterildi). Hemen ardından güçlü bir markaya ait site kümesi geliyor: carmen.com.tr, alfa-beta.com.tr, adl.com.tr, iconasline.com, abiyefon.com, lafaba.com, kenzel.com.tr. Bunların arasına ikinci bir pazaryeri olan sefamerve.com ve daha uzun bir alan adı kuyruğu ekleniyor. Tur genelinde modeller 355 farklı alan adı gösterdi.

8.2 Kaynak türü dağılımı

8.3 Markaya ait kanal bulgusu

En belirgin örüntü resmî siteler ve pazaryerleri etrafında yoğunlaşma: atıfların %65,5’i markaların kendi alan adlarına, ek %17,7’si pazaryerleri/perakendecilere gidiyor. Geriye uzun kuyruk (%13,4), editöryel/medya (%1,6), sosyal medya (%1,6) ve forum/UGC (%0,3) için küçük paylar kalıyor. Pratik okuma (bir tavsiye değil, veri örüntüsü olarak): bu pazarda güncel ve makine tarafından okunabilir bir marka sitesi ile büyük pazaryerlerinde görünürlük, yapay zekâ görünürlüğüyle editöryel veya yorum kapsamından çok daha yakından ilişkili görünüyor.

9. Örüntüler Ne Söylüyor

Tek cümlelik çıkarım: En görünür isimlerin üç ortak yönü var: beş modelin tamamında kapsanmak, güçlü bir kendi-site ve pazaryeri web varlığına sahip olmak ve bağımsız markalar için asistanların bir soruya bağlayabildiği net bir abiye/davet giyim uzmanlığı taşımak.

Bu bölüm veriye tarafsız bir okuma getirir. Görünürlükle ilişkili örüntüleri tarif eder; tavsiye, hizmet veya öneri değildir. Görünürlük ürün kalitesinden ayrı tutulmalıdır.

1) Kapsam bir temel koşul gibi çalışıyor. Ana pazarda barajı geçen 33 markanın 31’i beş modelin tamamında görünüyor. Yalnızca üç veya dört modelde görülen markalar (Trendyolmilla, Hülya Keser) büyük ölçüde bu nedenle daha aşağıda konumlanıyor. En görünür markaların ortak noktası geniş model kapsamı.

2) Bahsedilme ve konum aynı şey değil. Bazı markalar sık ama daha geç anılıyor (Trendyol, Hepsiburada - yüksek bahsedilme, daha düşük MRR); bazıları daha nadir ama çok erken anılıyor (Sefamerve, VznModa, Eser Giyim - düşük bahsedilme, yüksek MRR). Bir marka %5 barajını esas olarak konum ve kapsam sayesinde geçebilir; “sık anılmak” ve “erken anılmak” ayrı sinyallerdir.

3) Web varlığı baskın senaryoyla yakından ilişkili. Yanıtların %97,7’si web aramasıyla temellendirildiği ve markaya ait siteler + pazaryerleri en büyük kaynak türlerini oluşturduğu için (birleşik pay yaklaşık %83), güncel ve yapılandırılmış web varlığı bu pazarda görünürlükle en yakından ilişkili faktör olarak okunuyor.

4) Raf pazaryerleriyle başlıyor ama bağımsız marka liderliği mümkün. Genel tabloda hiçbir bağımsız marka pazaryerlerini geçemiyor; ancak Carmen tüm pazarda ikinci sıraya yerleşerek ve yalnızca-marka görünümüne liderlik ederek uzman bir markanın her modelde ve her soru tipinde güçlü biçimde görünebildiğini gösteriyor. Bir markanın bağlamı - hangi kesitte okunduğu, hangi soru tipinde öne çıktığı, abiye/davet uzmanı olarak algılanıp algılanmadığı - genel sırası kadar önemli.

5) Köken burada tartışmalı değil, yerli ağırlıklı. Yabancı markaların köken kısıtı olmayan sorularda kolayca hatırlandığı dikeylerden farklı olarak, abiye ve davet giyim soruları neredeyse tamamen Türk isimleriyle yanıtlanıyor (%82,4 global pazar bahsedilme payı). Yabancı görünürlük gerçek ama dar: premium gelinlik ve couture. Yerli/global farkı, asistanların “yerli” talebini ayırt edebildiğini gösteriyor; global dengedeki güçlü yerlilik bu nedenle teknik bir artefakt değil, pazar sinyali olarak okunmalı.

Bir marka veride kendini nasıl konumlandırabilir? Veri seti (talep üzerine paylaşılır) üzerinden bir marka sırayla dört şeye bakabilir: beş modelin tamamında görünüp görünmediği; kendi kesitinde ne sıklıkla anıldığı; anıldığında ne kadar erken çıktığı; hangi modelde veya soru tipinde en zayıf olduğu. Bu okumalar görünürlük açığının nerede olduğunu gösterir; ürünün iyi olup olmadığı hakkında hüküm vermez.

10. Kısıtlar ve Notlar

Tek cümlelik çıkarım: Bu çalışma, tek bir Türkçe dikeyin tek bir zamandaki fotoğrafıdır; rakamlar aşağıdaki kısıtlarla birlikte okunmalıdır.

• Tek seferlik/anlık ölçüm. 4 Temmuz 2026’da tek turda toplandı; trend değil, anlık fotoğraftır. Bu ilk (referans) baskıdır; üç aylık baskılar trend analizini mümkün kılacaktır.
• Küçük örneklemde konum şişmesi. Bazı markalar %5 barajını geçiyor ancak düşük bahsedilme oranına rağmen konum ve kapsam sayesinde yüksekte yer alıyor (ör. ana ve yerli kesitlerde VznModa, global kesitte Chanel). Bu sıraları temkinli okuyun.
• Küçük puan farkları anlamlı değildir. Sıralama tablolarının sıkışık orta bölümünde bir-iki puanlık farklar fazla yorumlanmamalıdır; yalnızca Trendyol’un liderliği gibi daha büyük farklar daha dayanıklıdır.
• Görünürlük kalite değildir. Bu rapor yalnızca bahsedilme ve konumu ölçer. Bir markanın olumlu anlatılıp anlatılmadığını, önerinin doğru olup olmadığını veya ürünün iyi olup olmadığını değerlendirmez. Puan bir onay değildir.
• Modeller olasılıksaldır. Aynı soru farklı yanıtlar üretebilir; beş tekrar bu oynaklığı azaltır ama ortadan kaldırmaz.
• Web araması anlık koşullara bağlıdır. Ölçüm anında indekslenen ve sunulan içerik sonuçları etkiler. “Web araması / yerleşik bilgi” ayrımı, yanıtla birlikte kaynak dönüp dönmediğine dayalı yaklaşık bir göstergedir.
• Hatırlama yerine hassasiyet öncelendi. Marka eşleştirmesi yanlış pozitifleri azaltacak şekilde temkinli yapıldı; dolaylı anılan markalar eksik sayılmış olabilir. Duygu/sentiment katmanı yoktur; çalışma yalnızca niceldir.
• Kaynak türü dağılımı heuristiktir. Alan adı türleri otomatik sınıflandırıldı (markaya ait site, alan adıyla marka eşleştirilerek tespit edildi); dağılımı gösterge niteliğinde okuyun. Kaynak kapsamı modele göre değişir ve Gemini’nin gerçek kaynak alan adları yönlendirme URL’lerinden değil, arama sonucu başlıklarından okunur.
• Köken sınıflandırması yorum içerir. Bir marka yalnızca Türkiye’de kurulmuşsa ve merkezi Türkiye’deyse yerli sayıldı; Türkiye’de yaygın satılan bazı isimler yabancı kökenlidir.
• Pazaryerleri/perakendeciler kapsam gereği marka olarak dahil edildi (Trendyol, Hepsiburada, Modanisa, Sefamerve, Boyner). Bunlar doğrudan markalardan farklı rekabet eder; bu yüzden §3.2 yalnızca marka görünümünü verir. Koton, LCW ve Roman marka olarak ele alındı.
• Çıktı uzunluğu limitleri ve model sürümleri değişkendir ve hızla güncelliğini yitirebilir; bulgular 2. Bölümdeki sürümlere ve Temmuz 2026 ölçüm anına özgüdür.

11. Ek ve Veri

11.1 Tüm sorular (40) ve kategorileri

Dağılım: 14 keşif, 13 özellik, 13 kullanım senaryosu; 20 yerli (yalnızca Türk/yerli) ve 20 global (köken kısıtı olmayan).

11.2 Takip edilen tüm markalar (191)

11.3 Veri erişilebilirliği

Çalışma 191 markayı takip etti; bunların 33’ü ana pazarda %5 eşiğini geçti (yerli kesitte 33, global kesitte 32 marka barajı geçti). İnceleme ve yeniden üretilebilirliği desteklemek için temel veri talep üzerine paylaşılabilir: yanıt düzeyinde marka bahsedilmeleri, üç kesitin barajı geçen sıralamaları, filtrelenmemiş marka metrikleri, model ve soru tipi kırılımları, global pazar kırılımı, en çok gösterilen kaynak alan adları, yöntem ve veri sözlüğü.

Tüm rakamlar tek bir anlık çalışmayı yansıtır (4 Temmuz 2026) ve 10. Bölümdeki kısıtlara tabidir. Bu, ilk (referans) ölçümdür; çalışma üç ayda bir tekrarlanacaktır.

11.4 Herm.io hakkında ve açıklama

Herm.io bir tüketici davranışı ve pazarlama verisi şirketidir. İnsanların markaları nasıl keşfettiğini ve seçtiğini inceler; böylece markaların doğru müşterilere ulaşmasına yardımcı olacak pazar içgörüleri üretir. Bu rapor kamuya açık araştırmalarımızın parçasıdır ve üç ayda bir tekrarlanan bir çalışmadır.

Açıklama ve tarafsızlık. Herm.io SEO veya GEO (arama/yapay zekâ sıralama) hizmeti satmaz ve bu rapor böyle bir hizmet önermez. Hiçbir marka rapora dahil edilmek, sıralanmak veya anlatılmak için ödeme yapmadı; bir markanın puanı, markaya dair bir onay veya kalite hükmü değildir - yalnızca görünürlük ölçüsüdür. Analizin nesnel kalması için Herm.io’nun kendi alan adlarına yapılan tüm atıflar kaynak verisinden çıkarıldı. Verideki konumunu anlamak isteyen markalar, tarafsız bir veri okuması için görüşme planlayabilir; bu bilgilendirme amaçlıdır ve ücretsizdir.