
Instagram’da gezinirken karşınıza çıkan “stok fazlası”, “özel seri”, “bugüne özel indirim” paylaşımları artık hayatın bir parçası. Sosyal ticaret büyüdükçe riskler de büyüyor. Özellikle instagram alışveriş dolandırıcılığı, son dönemde WhatsApp üzerinden devam eden satış senaryolarıyla daha karmaşık hale geldi.
Burada mesele sadece ucuz ürün değil. Mesele; sizi platform dışına çıkarıp kontrol alanını değiştirmek.
Bu yazıda süreci adım adım açacağız. Ne zaman durmanız gerektiğini, hangi noktada alarm çalması gerektiğini ve iş işten geçerse ne yapacağınızı netleştireceğiz.
Instagram Alışveriş Dolandırıcılığı Nedir?
Instagram alışveriş dolandırıcılığı; sahte hesaplar, taklit butik profilleri veya oltalama (phishing) yöntemleriyle kullanıcıların para ya da kart bilgilerini ele geçirme sürecidir.
Genelde akış şöyle ilerler:
- Instagram’da ürün paylaşımı görülür.
- DM üzerinden iletişim kurulur.
- “WhatsApp’tan yazın” denir.
- Ödeme için şahsi IBAN ya da link gönderilir.
- Ürün gelmez veya sahte çıkar.
Buradaki kritik nokta şudur: Instagram içindeyken bir nebze izleme ve şikâyet mekanizması vardır; WhatsApp’a geçildiğinde süreç bireysel mesajlaşmaya dönüşür.
Instagram’dan WhatsApp’a Neden Taşınıyor?
Çünkü WhatsApp’ta:
- Baskı kurmak daha kolaydır.
- Sahte dekont paylaşımı hızlıdır.
- Resmî platform kuralları devre dışı kalır.
- “Son 1 adet kaldı” psikolojisi daha rahat işlenir.
Dolandırıcılık zinciri burada hızlanır.
En Yaygın Tuzaklar (Instagram + WhatsApp Senaryoları)
1) Aşırı İndirim Baskısı
Piyasa fiyatı 3.000 TL olan bir çanta 1.100 TL’ye satılıyor.
“Bugün son gün.”
“Stok bitiyor.”
“Ödeme yapmazsanız sıradaki müşteriye geçeceğim.”
Bu cümleler karar sürenizi kısaltmak için tasarlanır.
Örnek senaryo:
1.100 TL ödeme yaptınız. Ürün gelmedi.
1.100 TL kayıp.
Eğer aynı yöntemle 200 kişiden para toplarlarsa?
1.100 x 200 = 220.000 TL.
Bu yüzden acele baskısı birinci alarmdır.
2) Sahte Butik + Şahsi IBAN
Profil profesyonel görünebilir. Logo vardır, story’ler aktiftir.
Ama ödeme kısmında:
- “Şirket hesabımız teknik bakımda.”
- “Muhasebe hesabı kapalı.”
- “Şahsi hesaba atarsanız daha hızlı çıkar.”
Şahsi IBAN, Instagram alışveriş dolandırıcılığı vakalarında en sık görülen detaylardan biridir.
3) Kapora Tuzağı
Özellikle Dolap veya Letgo benzeri ikinci el ürünlerde görülür.
“Ürünü ayırmak için 750 TL kapora.”
Gönderirsiniz. Engellenirsiniz.
750 TL küçük görünebilir; fakat 100 kişiden alındığında 75.000 TL eder.
4) Sahte Dekont (Satıcıları Hedef Alan Tuzak)
Dolandırıcı “Ödeme yaptım” der. Sahte banka dekontu gönderir.
Siz ürünü kargoya verirsiniz.
Gerçek kural:
Dekont değil, hesabınıza düşen para gerçektir.
5) Sahte Kargo / Teslimat Linki
“Teslimat için 12,90 TL ödeyin.”
Linke tıklarsınız. Kart bilgisi girersiniz.
Küçük ödeme gibi görünür; ama asıl amaç kart bilgisi toplamaktır.
6) Sahte Çekiliş / Influencer Kampanyası
“Marka elçisi seçildiniz.”
“Kargo bedeli ödemeniz gerekiyor.”
Markanın gerçek hesabını kontrol etmeden ödeme yapmayın.
7) Hesap Taklidi
Gerçek markanın kullanıcı adına bir harf eklenir:
- markaofficiall
- marka_tr
Profil fotoğrafı aynıdır. Ama doğrulanmış rozet yoktur.
8) Hesap Çalınması ve Acil Para Mesajı
Arkadaşınızdan gelen:
“Çok acil 2.500 TL atabilir misin?”
Önce telefonla doğrulayın.
9) Yatırım Reklamı → WhatsApp Grubu
Instagram reklamı → WhatsApp grubu → kazanç ekran görüntüleri → toplu para transferi.
Bu zincir, klasik sosyal medya yatırım tuzağıdır.
Dolandırıcı Hesabı Anlamak İçin Kırmızı Bayraklar
Şu maddelerden 3 tanesi varsa risk yüksektir:
- Profil yeni açılmış.
- Yorumlar kapalı.
- Takipçi çok, etkileşim düşük.
- Açık adres yok.
- Vergi bilgisi yok.
- Sadece WhatsApp iletişim.
- Şahsi IBAN.
- İade politikası yok.
- Aşırı indirim.
- Sürekli acele ettirme.
Sepet Kontrol Checklist’i (Kaydedin)
Alışverişten önce 2 dakikanızı ayırın:
- Profil kaç yıllık?
- Google’da şikâyet var mı?
- Akakçe veya benzeri karşılaştırma sitelerinde ürün var mı?
- Aynı fotoğraf başka sitede çıkıyor mu?
- Şirket ünvanı açık mı?
- Vergi numarası var mı?
- Sabit telefon var mı?
- Mesafeli satış sözleşmesi var mı?
- İade şartı yazıyor mu?
- 3D Secure destekli ödeme var mı?
- Şahsi IBAN mı istiyor?
- “Şimdi ödeme yapın” baskısı var mı?
- Story’lerde gerçek müşteri videosu var mı?
- Yorumlar gerçek hesaplardan mı geliyor?
Bu liste hayat kurtarır.
Güvenli Alışveriş Rehberi
2 Turlu Alışveriş Modeli
1. Tur – 5 Dakikalık Dijital Kontrol
- Profil geçmişi
- Google araması
- Şirket bilgisi
- Tersine görsel arama
Bu tur 5 dakika sürer; ama yüzlerce lira kaybı önleyebilir.
2. Tur – Ödeme Öncesi Son Kontrol
- IBAN adı ile profil adı eşleşiyor mu?
- Güvenli ödeme altyapısı (iyzico, 3D Secure) var mı?
- Kapıda ödeme seçeneği var mı?
Ödeme Yöntemi Karşılaştırması

Dolandırıldıysanız Ne Yapmalısınız?
İlk 60 Dakikalık Plan
- Bankanızı arayın ve işlem itirazı başlatın.
- Kartınızı kapatın.
- Şifrelerinizi değiştirin.
- Instagram ve WhatsApp’ta iki aşamalı doğrulama açın.
- Tüm ekran görüntülerini saklayın.
Dakikalar kritik olabilir.
Kanıt Toplama
- Sohbet kayıtları
- Profil linki
- IBAN bilgisi
- Dekont
- Ürün ilanı
Nereye Şikâyet Edilir?
- Instagram uygulaması üzerinden şikâyet.
- e-Devlet Tüketici Hakem Heyeti başvurusu.
- Siber Suçlarla Mücadele birimleri.
- Banka resmi itiraz süreci.
Sıkça Sorulan Sorular
Instagram alışveriş dolandırıcılığı en çok hangi ürünlerde görülür?
Elektronik, ayakkabı, çanta ve ikinci el ürünlerde daha sık görülür.
Şahsi IBAN’a para gönderdim, geri alma şansım var mı?
Hemen bankaya başvurursanız süreç başlatılabilir; fakat garanti değildir.
WhatsApp linki güvenli mi?
Alan adını kontrol etmeden güvenli kabul etmeyin.
Kapora göndermek yasal mı?
Yasal olabilir; ama sözleşmesiz ve tanımadığınız satıcıya risklidir.
Hesap çalındıysa ne yapmalıyım?
Şifre değiştirin, iki aşamalı doğrulama açın ve arkadaşlarınıza uyarı gönderin.
Özet: 10 Saniyelik Kural
Eğer:
- WhatsApp’a yönlendiriliyorsanız,
- Şahsi IBAN isteniyorsa,
- Aşırı indirim ve acele baskısı varsa,
Durun.
Instagram alışveriş dolandırıcılığı çoğu zaman hızlı karar anında gerçekleşir.
Yavaşlamak, en güçlü savunmadır.
Online alışveriş keyifli olabilir. Ama bilinçli olduğunuz sürece.

Elif Demir
Elif Demir, Türkiye'deki mobil alışveriş uygulamaları ve dijital ödeme sistemleri konusunda uzman bir dijital pazarlama danışmanıdır. Mobil-odaklı alışveriş stratejileri, uygulama özel fırsatları ve sosyal ticaret platformlarında tasarruf yöntemleri konusunda pratik rehberlik sunar.
.png)

